Thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu cho cá nhân sử dụng đất từ ngày 31/01/2026:

     Từ ngày 31/01/2026, các thủ tục hành chính trong việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có những sự điều chỉnh quan trọng, nguyên nhân là do có sự thay đổi trong việc xác định thẩm quyền Cấp theo Nghị định 49/2026/NĐ-CP. Theo đó, việc thay đổi thẩm quyền Cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã dẫn đến một số sự thay đổi trong việc thực hiện các thủ tục đăng ký Cấp mà người sử dụng đất cần lưu ý.

Cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu là gì? 

     Cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu là việc Nhà nước cấp chứng thư pháp lý cho người có quyền sử dụng đất, tài sản gắn liền với đất hợp pháp và chủ yếu được cấp dưới hình thức công nhận quyền sử dụng đất.

     Mỗi thửa đất khi đủ điều kiện cấp và người sử dụng đất có hồ sơ đề nghị cấp thì cơ quan nhà nước có thẩm quyền sẽ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu. Trong trường hợp cấp lần hai, lần ba thì tùy thuộc từng trường hợp sẽ có những thủ tục riêng để có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mới như: cấp đổi, cấp lại giấy chứng nhận khi bị mất; hoặc đính chính giấy chứng nhận khi thông tin trên sổ bị sai sự thật.

     Đối với các Sổ đỏ/Sổ hồng đăng ký lần đầu khi thực hiện các thủ tục ghi nhận thay đổi về quyền sử dụng đất (như chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế) thì thực hiện việc đăng ký biến động đất đai.

Điều kiện để đăng ký quyền sử dụng đất lần đầu:

     Theo Luật Đất đai 2024 thì điều kiện cấp Giấy chứng nhận lần đầu cho cá nhân được chia thành các trường hợp sau:

     Trường hợp 1: Đối với thửa đất có giấy tờ về quyền sử dụng đất theo Điều 137 Luật Đất đai 2024. Người sử dụng đất sẽ được cấp Giấy chứng nhận nếu có một trong các loại giấy tờ hợp pháp như giấy tờ chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế, giấy tờ do cơ quan có thẩm quyền cấp qua các thời kỳ.

      Đặc biệt đối với trường hợp người sở hữu đất đăng ký quyền sử dụng đất lần đầu với giấy tờ mua bán tay (trước 01/8/2024 – theo Khoản 1  Điều 42  Nghị định 101/2024/NĐ-CP) được cấp Sổ đỏ khi: đất không tranh chấp, không vi phạm quy hoạch, sử dụng ổn định và có giấy tờ mua bán/chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế hợp pháp có chữ ký các bên. Đất phải có ranh giới rõ ràng và được Ủy ban nhân dân(UBND) xã xác nhận.

     Trường hợp 2: Đối với thửa đất không có giấy tờ về quyền sử dụng đất theo Điều 138 Luật Đất đai 2024. Theo đó, pháp luật vẫn cho phép cấp sổ đỏ nếu người sử dụng đất đáp ứng đầy đủ các điều kiện như: đất đã được sử dụng ổn định trong thời gian dài; không có tranh chấp; phù hợp với quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; và được Ủy ban nhân dân cấp xã xác nhận tình trạng sử dụng đất.

     Trường hợp 3: Người sử dụng đất có vi phạm pháp luật đất đai trước ngày 01/7/2014 hoặc giao sai thẩm quyền theo quy định tại Điều 139 Luật Đất đai 2024. Người sử dụng đất vi phạm pháp luật đất đai trước 01/7/2014 vẫn có thể được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nếu thuộc trường hợp được quy định cụ thể tại Luật Đất đai 2024, không tranh chấp, và phù hợp quy hoạch. 

     Ngoài ra, người sử dụng đất phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ tài chính theo quy định, bao gồm tiền sử dụng đất (nếu có), lệ phí trước bạ và các khoản phí liên quan.

Thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu năm 2026:

     Theo quy định mới nhất, thủ tục cấp sổ đỏ lần đầu đã được chuẩn hóa và đơn giản hóa đáng kể hơn so với các thủ tục hành chính trước đây. 

     Về hồ sơ, người sử dụng đất cần chuẩn bị đơn đăng ký đất đai và tài sản gắn liền với đất theo mẫu thống nhất; giấy tờ chứng minh quyền sử dụng đất (nếu có); cùng với các giấy tờ nhân thân như căn cước công dân. Trong trường hợp không có giấy tờ về quyền sử dụng đất, cần bổ sung xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã về hiện trạng và quá trình sử dụng đất.

     Về trình tự thực hiện, người dân nộp hồ sơ tại Bộ phận một cửa, Văn phòng đăng ký đất đai hoặc Ủy ban nhân dân cấp xã. Sau khi tiếp nhận, cơ quan có thẩm quyền sẽ tiến hành kiểm tra hồ sơ, xác minh thực địa khi cần thiết và xác nhận tình trạng tranh chấp, quy hoạch.

     Tiếp theo, thông tin sẽ được chuyển sang cơ quan thuế để xác định nghĩa vụ tài chính. Sau khi người sử dụng đất hoàn thành nghĩa vụ tài chính, cơ quan có thẩm quyền sẽ tiến hành ký cấp Giấy chứng nhận và trả kết quả cho người dân.

     Theo quy định tại Nghị định 151/2025/NĐ-CP, thời gian thực hiện thủ tục đăng ký đất đai lần đầu không quá 17 ngày làm việc và thời gian cấp Giấy chứng nhận không quá 03 ngày làm việc, không tính thời gian người dân thực hiện nghĩa vụ tài chính. 

     Chi tiết quy trình xem thêm tại Thủ tục đăng ký quyền sử dụng đất lần đầu.

Thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu

     Một trong những điểm mới quan trọng của pháp luật năm 2026 là việc phân cấp mạnh mẽ thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Sự điều chỉnh này đã ít nhiều ảnh hưởng đến người sử dụng đất khi thực hiện các thủ tục hành chính.

     Theo khoản 2 Điều 14 Nghị định 49/2026/NĐ-CP, thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được xác định như sau:

     -Cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh cấp Giấy chứng nhận (hoặc xác nhận thay đổi trên Giấy chứng nhận đã cấp) đối với các trường hợp do cơ quan, người có thẩm quyền cấp tỉnh quyết định giao đất, cho thuê đất, cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, công nhận quyền sử dụng đất…

     -Chủ tịch UBND cấp xã cấp Giấy chứng nhận (hoặc xác nhận thay đổi) đối với các trường hợp do cơ quan, người có thẩm quyền cấp xã quyết định giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất, công nhận quyền sử dụng đất, xác định lại diện tích đất ở.

     -Văn phòng đăng ký đất đai thực hiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu (Sổ đỏ lần đầu), xác nhận thay đổi trên Giấy chứng nhận đã cấp, đăng ký đất đai lần đầu và đăng ký biến động đối với các trường hợp còn lại.

     Có thể thấy, thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất lần đầu năm 2026 đã được cải cách theo hướng đơn giản hơn và thuận tiện hơn cho người người sử dụng đất khi tiến hành thực hiện các thủ tục hành chính. Những thay đổi quan trọng như rút ngắn thời gian giải quyết, phân cấp thẩm quyền và tăng cường số hóa dữ liệu đất đai đã góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.

     Để quá trình xin cấp sổ đỏ diễn ra thuận lợi, người sử dụng đất cần đặc biệt lưu ý việc chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, đảm bảo đất không có tranh chấp và phù hợp với quy hoạch theo quy định pháp luật. Lưu ý, trong trường hợp đất không có giấy tờ, việc xác nhận của chính quyền địa phương là vô cùng quan trọng. 

Liên hệ với chúng tôi để được tư vấn và giải đáp những thắc mắc liên quan đến pháp luật:

HÃNG LUẬT DHP

HÃNG LUẬT DHP trụ sở chính: Tòa nhà The Manor 2, Số 89 Nguyễn Hữu Cảnh, Phường Thạnh Mỹ Tây, Tp. Hồ Chí Minh

HÃNG LUẬT DHP Văn phòng Hà Nội: Biệt thự VA03A – 9 Villa Hoàng Thành, Phường Kiến Hưng, Tp. Hà Nội

HÃNG LUẬT DHP Văn phòng Phú Quốc: Số 25 Hùng Vương, xã Đông Hưng, tỉnh An Giang

HÃNG LUẬT DHP Văn phòng Miền Tây Nam Bộ: Số 42 Nguyễn Thị Minh Khai, Xã Châu Thới, tỉnh Cà Mau.

Hotline: 0868335186

Email: vpls.tranduchung@gmail.com

Website: dhplaw.vn

Facebook: Facebook/Luatdhp